Operasyon

Araç Kiralama Sözleşmesi: Zorunlu Maddeler, Örnek İskelet ve 2027 Kuralları

Araç kiralama sözleşmesini imzalayan müşterinin elleri; masada araç anahtarı duruyor.

Kısa cevap

Araç kiralama sözleşmesi, Türk Borçlar Kanunu’ndaki kira sözleşmesidir: kiraya veren aracın kullanımını bırakır, kiracı kira bedelini öder[1]. Kanun genel olarak şekil şartı aramaz; ancak 1 Ocak 2027’den itibaren tüketici kiralamalarında sözleşme yazılı veya elektronik yapılmalı, taraf ve araç bilgileri, tüm ücretler, depozito, sigorta muafiyeti ve hasar sorumluluğu sözleşmede yer almalı ve bir nüsha teslimden önce kiracıya verilmelidir[2].

Emre Demirel · Filopy ürün ve yazılım ekibiGüncellendi: 7 dk okuma11 kaynak

Bu yazıda öne çıkanlar

  • Hukuki dayanak: TBK md. 299 vd. (kira sözleşmesi). Kiracı aracı teslim aldığı durumda geri vermekle yükümlü; olağan kullanımdan doğan yıpranmadan sorumlu değil[1].
  • İadede kusurları hemen yazılı bildirmezseniz kiracı sorumluluktan kurtulur (TBK md. 335)[1].
  • 2027’den itibaren: hasar bedeli için bağımsız ekspertiz şart; depozitoda çek, senet, kefaletname yasak; teslim ve iade belgesi zorunlu[2].
  • Damga vergisi: kira bedeli × sözleşme süresi üzerinden binde 1,89[6]; 2026 üst sınırı 29.115.961,10 TL[7].

Araç kiralama sözleşmesinin hukuki dayanağı

Türk Borçlar Kanunu’na göre kira sözleşmesi, “kiraya verenin bir şeyin kullanılmasını veya kullanmayla birlikte ondan yararlanılmasını kiracıya bırakmayı, kiracının da buna karşılık kararlaştırılan kira bedelini ödemeyi üstlendiği sözleşmedir.”[1] Araç bir taşınır olduğu için sözleşmeye TBK’nın genel kira hükümleri uygulanır; 1 Ocak 2027’den itibaren tüketiciye yapılan kısa süreli kiralamalarda ayrıca Ticaret Bakanlığı’nın yeni yönetmeliği devreye girer[2].

Kiralama işletmesini doğrudan ilgilendiren TBK maddeleri
MaddeNe diyor?Pratikte anlamı
md. 301Kiraya veren, aracı kararlaştırılan tarihte kullanıma elverişli teslim etmek ve bu durumda bulundurmakla yükümlü[1]Arızalı ya da bakımsız araç teslim edilemez.
md. 302Zorunlu sigorta, vergi ve benzeri yükümlülüklere aksi kararlaştırılmadıkça kiraya veren katlanır[1]Trafik sigortası ve araç vergileri sizde.
md. 316Kiracı aracı sözleşmeye uygun ve özenle kullanmakla yükümlü[1]Kullanım kurallarını sözleşmede açık yazın.
md. 334Kiracı aracı teslim aldığı durumda geri verir; olağan kullanımdan doğan eskimeden sorumlu değil[1]Teslim anındaki durumu belgelemek şart.
md. 335Kiraya veren iade sırasında kusurları kiracıya hemen yazılı bildirmezse kiracı sorumluluktan kurtulur[1]İade kontrolünü kiracı oradayken yapın ve yazılı tutanak verin.

Sözleşme yazılı olmak zorunda mı? Noter gerekir mi?

TBK’ya göre sözleşmelerin geçerliliği, kanunda aksi öngörülmedikçe hiçbir şekle bağlı değildir[1]; araç kiralama için noter onayı gibi bir şekil şartı bulunmaz. Ancak iki kural pratikte yazılı sözleşmeyi zorunlu kılar:

  • 1774 sayılı Kanun, kira sözleşmesi ve ilgili kayıtların bilgisayarda tutulmasını ve kolluğun incelemesine hazır bulundurulmasını ister[3].
  • 1 Ocak 2027’den itibaren tüketici kiralamalarında sözleşme yazılı veya elektronik yapılır ve bir nüshası taşıt tesliminden önce kiracıya verilir ya da elektronik olarak gönderilir[2].

Sözleşmede bulunması gereken maddeler

Yönetmelik 1 Ocak 2027’den itibaren tüketici kiralamalarında sözleşmenin asgari içeriğini sayıyor[2]. Bu liste, bugün kullandığınız şablonu kontrol etmek için de iyi bir başlangıç noktası:

Kira sözleşmesinin asgari içeriği (MKTK Yönetmeliği md. 10/3)
Bölümİçerik
İşletmeYetki belgesi, MERSİS ve vergi kimlik numarası, ticaret unvanı ve adres[2]
KiracıAd, soyad, T.C. kimlik no ve sürücü belgesi bilgileri (yabancıysa pasaport ülkesi ve numarası); adres ve iletişim. Tüzel kişide unvan ve vergi no[2]
Ek sürücüKimlik ve sürücü belgesi bilgileri, iletişim[2]
AraçMarka, cins, tip, model yılı, vites, kilometre, enerji türü ve seviyesi[2]
Hizmetler ve ücretlerKiralama, navigasyon, çocuk koltuğu, ek sürücü, HGS, kasko kapsamı, teminat dışı haller, muafiyetler, ferdi kaza, asistans — her birinin bedeli ve toplam bedel[2]
DepozitoTutar, hangi durumlarda kullanılacağı, iadesi ve iade süresi[2]
Ek masraflarYol yardımı, geç teslim, kilometre aşımı, otoyol–köprü geçişleri, trafik cezaları, yakıt/enerji tamamlama[2]
Kasko muafiyetiPoliçedeki muafiyet bedeli ve bunu aşan tutarın hangi durumlarda kiracıdan isteneceği[2]
Hasar ve arızaKiracının sorumlu olduğu durumlar[2]
FesihTarafların tek taraflı fesih hakkı olan durumlar[2]

Örnek sözleşme iskeleti

Aşağıdaki sıralama, yukarıdaki zorunlu içeriği okunur bir sözleşmeye dönüştürmek için kullanılabilecek bir iskelet önerisidir. Nihai metni bir avukata kontrol ettirin.

  1. Taraflar: işletme (yetki belgesi no dahil), kiracı, ek sürücüler.
  2. Konu ve araç: plaka, marka–model, model yılı, teslimdeki kilometre ve yakıt seviyesi.
  3. Süre, teslim ve iade: tarih, saat, yer; geç iade kuralı (2027’den itibaren bir saate kadar gecikme ücretsiz[2]).
  4. Bedeller: günlük kira, ek hizmetler, toplam; ödeme yöntemi.
  5. Kilometre: sınır varsa günlük limit ve aşım ücreti (1–6 günlük kiralamada limit günlük 150 km’nin altında olamaz[2]).
  6. Depozito: tutar, kullanım halleri, iade süresi.
  7. Sigorta ve hasar: trafik sigortası, kasko kapsamı, muafiyet bedeli, teminat dışı haller, hasar bildirimi ve ekspertiz.
  8. Kullanım kuralları: yurt dışına çıkış, alt kiralama, sigara, evcil hayvan, yetkisiz sürücü.
  9. Trafik cezaları, HGS ve köprü–otoyol geçişleri.
  10. Arıza, kaza ve yol yardımı: bildirim kanalı, ikame araç.
  11. Fesih ve iptal.
  12. Kişisel veriler: KVKK aydınlatma metnine atıf[10].
  13. Ekler: taşıt teslim belgesi ve taşıt iade belgesi.

Teslim ve iade belgesi: hasar anlaşmazlığının çözümü

Hasar uyuşmazlıklarının büyük kısmı “bu çizik teslimde var mıydı?” sorusundan çıkar. TBK md. 335, iadede kusurların hemen yazılı bildirilmesini şart koşar[1]. 2027’den itibaren yönetmelik bunu daha da netleştiriyor[2]:

  • Teslimde mevcut hasar ve arızaları gösteren taşıt teslim belgesi, iadede taşıt iade belgesi düzenlenir ve bir nüshası kiracıya verilir.
  • Teslim ve iade belgesi düzenlenmeyen kiralamalarda ve iade belgesinde yazmayan hasarlar için kiracıdan bedel istenemez.
  • Kiracıdan hasar bedeli istemek için hasar ve tutarı yetkili ve bağımsız bir ekspertiz raporu ile belgelenmelidir; işletmenin kendi personelinin veya bağlantılı kuruluşların raporu geçersizdir.
  • Değer kaybı için, taraflar anlaşmadıkça, sigorta tahkim kararı veya ilam olmadan bedel istenemez.
  • Teslimde kolayca tespit edilemeyen arıza, çizik ve göçük gibi hasarlar ile olağan kullanımdan doğan aşınma için depozitodan kesinti yapılamaz.
Araç teslim kontrolünde çalışan, aracın ön tamponunu telefonuyla fotoğraflıyor.
Teslim ve iade belgesini tarihli fotoğraflarla desteklemek, hasar tartışmasının çoğunu baştan bitirir.

Depozito kuralları

Tüketici kiralamalarında depozito (1 Ocak 2027’den itibaren)
Kiralama süresiAzami depozito
6 gün ve altı3 günlük kira bedeli[2]
7–29 gün veya haftalık7 günlük kira bedeli[2]
Depozito olarak çek, senet, teminat mektubu, kefaletname veya benzeri borç doğurucu belge alınamaz. Depozito, sözleşme bitip araç iade edildikten sonra 7 gün içinde iade edilir[2].

Trafik cezası ve HGS kime ait?

  • Trafik cezası: 12 Şubat 2026 tarihli 7574 sayılı Kanun’la Karayolları Trafik Kanunu md. 116’ya eklenen hükme göre, ihlal anında aracın kiralandığı KABİS verisinden tespit edilir ve kiracının tebligata uygun adresi varsa ceza kiracı adına düzenlenip kiracıdan tahsil edilir[4]. Bu yüzden KABİS bildirimini eksiksiz ve zamanında yapmak doğrudan sizin yararınızadır.
  • HGS / OGS geçiş ihlali: 6001 sayılı Kanun, ödemesiz geçiş cezasını “araç sahibi”ne keser[5]. Kiracıya yansıtmak için sözleşmede açık hüküm bulunmalı; 2027’den itibaren kiracı onayı ve önceden bilgilendirme şartıyla depozitodan karşılanabilir[2].

Damga vergisi ve KDV

Araç kiralama sözleşmesinde vergiler
VergiOran / tutarNot
Damga vergisiBinde 1,89 — sözleşme süresine göre kira bedeli üzerinden[6]Süre uzatılırsa aynı oranda yeniden vergi doğar[6]. 2026 üst sınırı 29.115.961,10 TL[7].
KDV%20 (genel oran)[8]Araç kiralama indirimli oran listelerinde yer almaz.
Araç alımındaki KDVİndirilebilirBinek otomobil alımındaki KDV normalde indirilemez; faaliyeti otomobil kiralama olanlar bu kısıtlamanın dışındadır[9].
Kamu kurumlarına, bankalara ve sigorta şirketlerine verilen hizmetlerde KDV tevkifatı söz konusu olabilir. Uygulamayı mali müşavirinizle netleştirin.

Sözleşme sürecini dijitalleştirmek

Yönetmelik, sözleşmenin elektronik ortamda kurulmasına ve belgelerin elektronik olarak gönderilmesine izin veriyor; sözleşme ve kiralama belgeleri 5 yıl saklanmalı[2]. Sözleşmeyi yazılımda üretip dijital imzayla kuran programlar bu yükü azaltır — hangi programların bunu yaptığını karşılaştırmamızda görebilirsiniz.

Sözleşmeden önceki adımları — kuruluş, ruhsat ve yetki belgesi — rent a car nasıl açılır rehberimizde topladık.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık değildir. Mevzuat değişebilir; işletmenize özel durumlar için bir avukata danışın ve kaynaklardaki güncel metni kontrol edin.

Sıkça sorulan sorular

Araç kiralama sözleşmesi yazılı olmak zorunda mı?

TBK’ya göre sözleşmeler kanunda aksi öngörülmedikçe şekle bağlı değildir[1]. Ancak kayıtların bilgisayarda tutulması zorunludur[3] ve 1 Ocak 2027’den itibaren tüketici kiralamalarında sözleşmenin yazılı veya elektronik yapılıp teslimden önce kiracıya verilmesi gerekir[2].

Notersiz yapılan araç kiralama sözleşmesi geçerli mi?

Evet. Araç kiralama sözleşmesi için noter onayı şartı yoktur; TBK’ya göre sözleşmeler kanunda aksi öngörülmedikçe hiçbir şekle bağlı değildir[1].

Araç kiralama sözleşmesinde damga vergisi ne kadar?

Kira sözleşmeleri, sözleşme süresine göre toplam kira bedeli üzerinden binde 1,89 oranında damga vergisine tabidir[6]. 2026 yılı için bir kâğıttan alınacak azami vergi 29.115.961,10 TL’dir[7].

Kiralama kontratı nasıl yapılır?

Önce kiracıya ön bilgilendirme yapılır; ardından taraf, araç, ücret, depozito, sigorta–muafiyet ve hasar hükümlerini içeren sözleşme imzalanır veya elektronik olarak onaylanır, bir nüshası teslimden önce kiracıya verilir. Teslimde taşıt teslim belgesi, iadede taşıt iade belgesi düzenlenir[2]. Kiralayan ve araç bilgileri teslim anında KABİS’e bildirilir[3].

Araç kiralamada hasar bedeli nasıl istenir?

1 Ocak 2027’den itibaren tüketici kiralamalarında hasar ve tutarı yetkili ve bağımsız bir ekspertiz raporuyla belgelenmeden kiracıdan bedel istenemez; teslim ve iade belgesi düzenlenmemişse hasar bedeli talep edilemez[2]. Bugün de TBK md. 335 gereği kusurları iade sırasında hemen yazılı bildirmeniz gerekir[1].

Kaynaklar

  1. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu (md. 12, 299–302, 316, 334, 335) — Mevzuat Bilgi Sistemi. Erişim: 18 Eylül 2026.
  2. Motorlu Kara Taşıtlarının Kiralanması Hakkında Yönetmelik — T.C. Ticaret Bakanlığı — Resmî Gazete, sayı 33341, 15 Ağustos 2026. Erişim: 18 Eylül 2026.
  3. 1774 sayılı Kimlik Bildirme Kanunu, ek madde 3 — Mevzuat Bilgi Sistemi. Erişim: 18 Eylül 2026.
  4. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu, md. 116 — Mevzuat Bilgi Sistemi, 7574 sayılı Kanun ile eklenen fıkra, 12 Şubat 2026. Erişim: 18 Eylül 2026.
  5. 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Hizmetleri Hakkında Kanun, md. 30 — Mevzuat Bilgi Sistemi. Erişim: 18 Eylül 2026.
  6. 488 sayılı Damga Vergisi Kanunu, md. 14 ve (1) sayılı tablo I/A-2 — Mevzuat Bilgi Sistemi. Erişim: 18 Eylül 2026.
  7. Damga Vergisi Kanunu Genel Tebliği (Seri No: 71) — Hazine ve Maliye Bakanlığı — Resmî Gazete, sayı 33124 (5. mükerrer), 31 Aralık 2025. Erişim: 18 Eylül 2026.
  8. Katma Değer Vergisi Oranları — Cumhurbaşkanı Kararı 7346 — Resmî Gazete, sayı 32241, 7 Temmuz 2023. Erişim: 18 Eylül 2026.
  9. 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu, md. 30/b — Mevzuat Bilgi Sistemi. Erişim: 18 Eylül 2026.
  10. 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu, md. 10 — Mevzuat Bilgi Sistemi. Erişim: 18 Eylül 2026.
  11. Konaklama hizmeti alan kişilerin T.C. kimlik belgesi fotokopisinin kaydedilmesi hakkında İlke Kararı (2025/2120) — Kişisel Verileri Koruma Kurumu, 6 Kasım 2025. Erişim: 18 Eylül 2026.

Emre Demirel

Filopy ürün ve yazılım ekibi

Filopy’nin rezervasyon sitesi, yönetim paneli ve mobil uygulamasını geliştiren ekipte yer alıyor. Kiralama firmalarının günlük operasyonunu — talep, onay, araç atama, teslim — yazılıma dökmek üzerine çalışıyor.

Yayın: · Bu içeriği nasıl hazırladığımızı editoryal ilkelerimizde anlatıyoruz.

İlgili rehberler